Friday, February 13, 2015

Ćwiczenia na płaski brzuch

Za atrakcyjnie wyglądający, płaski brzuch odpowiedzialny jest z jednej strony rozwój mięśni (proste i skośne brzucha), widocznych pod skórą w postaci potocznie zwanej „kaloryferem”, z drugiej strony warunkiem płaskiego brzucha jest niewielka ilość tkanki tłuszczowej oraz prawidłowa postawa ciała. Klasyczne ćwiczenia na płaski brzuch zamieszczam w załączonych linkach. Z kolei różnorodne ćwiczenia aerobowe, np. pływanie, biegi, jazda na rowerze czy narciarstwo biegowe w połączeniu ze zbilansowaną dietą pozwalają na zmniejszenie ilości brzusznej tkanki tłuszczowej.
Szczególnie polecam poniższe ćwiczenia oraz ćwiczenia Josefa Pilatesa ułatwiające uzyskanie prawidłowej sylwetki oraz dietę z ograniczeniem spożycia fruktozy. Warto pamiętać, że bogatym źródłem kalorii są napoje alkoholowe, np. piwo, i ich spożycie także trzeba mocno ograniczyć.
Kluczową rolę w stabilizacji właściwej sylwetki odgrywa mięsień poprzeczny brzucha, dlatego jest wzmacniany w programach ćwiczeń, których celem jest uzyskanie prawidłowej postawy ciała, w ćwiczeniach systemu Pilatesa oraz rehabilitacji kręgosłupa. Poznanie jak świadomie napina się ten mięsień oraz zastosowanie tej techniki w innych ćwiczeniach i codziennej aktywności jest ważnym aspektem stabilizacji osi ciała.
Ćwiczenia dla początkujących systemu Pilatesa należy wykonywać około 1-3 razy w tygodniu. W miarę ich opanowywania można powoli zwiększać liczbę powtórzeń lub częstotliwość wykonywania ćwiczeń, pod warunkiem, że nie sprawiają lub nasilają bólu.

Ćwiczenia podstawowe na płaski brzuch

Na początek proponuję zacząć od poniższych podstawowych ćwiczeń wzmacniających mięśnie brzucha, które powinny być wykonywane codziennie. W miarę jak będzie rosła siła Twoich mięśni brzucha, powinieneś stopniowo zwiększać liczbę powtórzeń, częstotliwość lub czas trwania ćwiczeń, pod warunkiem, że nie sprawia Ci to bólu.

Wzmacnianie mięśni poprzecznych brzucha

Mięsień poprzeczny brzucha odgrywa kluczową rolę w stabilizacji właściwej sylwetki, dlatego jest wzmacniany w programach ćwiczeń, których celem jest uzyskanie prawidłowej postawy ciała, w ćwiczeniach systemu Pilatesa oraz rehabilitacji kręgosłupa. Poznanie jak świadomie napina się ten mięsień oraz zastosowanie tej techniki w innych ćwiczeniach i codziennej aktywności jest ważnym aspektem stabilizacji osi ciała.
Powoli wciągnij część brzucha położoną poniżej pępka w górę i do wewnątrz, „odsuwając od linii pasa”, jednocześnie starając się normalnie oddychać.
W trakcie tego ćwiczenia klatka piersiowa powinna pozostać nieruchoma i nie powinna się unosić. Powinieneś być w stanie poczuć napięcie mięśnia przy głębokim uciśnięciu brzucha palcami w miejscu położonym około 2 cm do wewnątrz od kolców biodrowych przednich wyczuwalnych przez skórę (ryc. 1). Ćwicz spinanie tych mięśni z siłą wynoszącą około 20-30% maksymalnego skurczu przez 10 sekund i powtórz to ćwiczenie 10 razy. W miarę jak będzie się poprawiała kontrola tego mięśnia, ćwicz spinanie mięśnia poprzecznego brzucha podczas wszystkich innych ćwiczeń mięśni brzucha i gdy tylko jest to możliwe w czasie codziennej aktywności.

Opisy ćwiczeń i schematy rysunkowe  są dostępne na stronach portalu dla pacjentów "Medycyny Praktycznej"  Link: http://dieta.mp.pl/lista/show.html?id=114345

Thursday, February 12, 2015

Co powinien jeść nastoletni sportowiec

Podstawą prawidłowego żywienia w sporcie jest różnorodność - organizm wybierze sobie ze spożywanych pokarmów, co potrzebuje. Należy spożywać naturalne, możliwie mało przetworzone pokarmy: warzywa, ziarna, orzechy, owoce, mięso, ryby, nabiał, w tym jaja. Lepsze są pokarmy bogate w skrobię i włókna niż cukry proste. Należy unikać produktów przetworzonych, które zawierają zbyt dużo kalorii w postaci cukru i tłuszczów nasyconych przy małej ilości niezbędnych składników pokarmowych, np. słodyczy, gotowych płatków śniadaniowych, „kremów czekoladowych”, słodkich napoi czy „śmieciowego jedzenia” itp.

Nie jest możliwe ustalenie dokładnego jadłospisu, bo naturalne pokarmy różnią się zawartością składników czynnych (np. owoce dojrzałe są bardziej słodkie itp., lepiej nawożone, bogatsze w białko), zmienne jest też wchłanianie, które zależy nie tylko od sposobu przygotowania żywności (np. długie gotowanie zwiększa wchłanianie skrobi, z kolei uszkadza witaminy), ale też trawienia i wchłaniania osobniczego z przewodu pokarmowego. Organizm ma mechanizmy regulacyjne, zatem wystarczy jeść mniej więcej tyle, co potrzeba. Ważne, by stale kontrolować rozwój przez regularne ważenie i określanie składu ciała (odsetek tłuszczu i mięśni). Jeżeli zmiany będą szły w dobrym kierunku - w Twoim przypadku nastąpi przyrost masy ciała ze wzrostem odsetka tkanki mięśniowej, oznacza to, że odżywiasz się i trenujesz prawidłowo. Jeżeli zjada się o 100 kcal dziennie więcej niż się spala, to już po miesiącu masa rośnie o około 0,5 kg, czyli 5-6 kg na rok.
Dieta powinna zawierać 0,8 g białka na kg masy ciała, tłuszcze powinny dostarczać około 30% kalorii, węglowodany 55-60%. Orientacyjnie potrzebujesz 45 kcal na kg i 59 g białka dziennie.
Tabela. Zapotrzebowanie żywieniowe
Energia (kcal/d) Białko (g/d) Tłuszcze (g/d) Żelazo (mg/d) Wapń (mg/d) Cynk (mg/d)
Chłopcy 2500–2800 52 25–35 11 1300 11
Dziewczynki 2000 46 25–35 15 1300 9
Na podstawie: The Dietary Reference Intakes, National Academy of Sciences, Washington, DC, 2002.

Piśmiennictwo:

AIS Sports Nutrition
Nutrition Australia: Sports Nutrition
Nutritionist Resource: Frequently Asked Questions
The International Society of Sports Nutrition
US Department of Health and Human Services. Dietary Guidelines for Americans, 2010.

Odpowiedź opublikowana w portalu dla pacjentów "Medycyny Praktycznej"
http://pediatria.mp.pl/lista/show.html?id=112350

Tuesday, February 10, 2015

Skutki niedobory fosforu w organizmie

Pytanie od pacjenta.

Jakie są skutki niedoboru fosforu w organizmie?


Fosfor jest niezbędnym składnikiem ludzkiej diety, makroelementem koniecznym do funkcjonowania każdej komórki. Wchodzi w skład kości, zębów, kwasów nukleinowych (DNA, RNA) oraz wielu ważnych związków wysokoenergetycznych, takich jak ATP czy fosfokreatyna.
Niedobór fosforu może być spowodowany niedożywieniem, zaburzeniami wchłaniania (np. niedobór wit. D), niektórymi zespołami metabolicznymi (np. odstawienie alkoholu, alkaloza, dna) oraz nadmiernym wydalaniem z moczem.
Wszystkie postacie niedoboru charakteryzują się hipofosfatemią, czyli małym stężeniem rozpuszczalnych fosforanów w surowicy krwi. Kryteria rozpoznania niedoboru fosforanów zależą od wieku i wynoszą: umiarkowana hipofosfatemia - 1-2,5 mg/dl (0,32-0,8 mmol/l), ciężka <1 mg/dl (0,32 mmol/l).
Objawy hipofosfatemii dotyczą głównie mięśni i układu nerwowego. Przy znacznych niedoborach może dochodzić do rozpadu komórek mięśni i erytrocytów z powodu braku ATP. Objawy kliniczne niedoboru fosforu, jeśli w ogóle występują (niedobór jest zwykle utajony), mogą obejmować: osłabienie, bóle mięśni, bóle kości, wymioty, zaburzenia oddychania i zaburzenia neurologiczne (np. porażenia, parestezje, zaburzenia świadomości, dezorientacja, nudności, drgawki). Przewlekły niedobór fosforanów, który zwykle towarzyszy niedoborowi witaminy D może manifestować się miopatią proksymalną, osłabieniem i bólami kości.
Z kolei zbyt dużo fosforanów prowadzi do biegunki i zwapnień tkanek miękkich, jak też może zakłócać wykorzystanie żelaza, wapnia, magnezu i cynku.
Fosfor powszechnie występuje w wielu produktach żywnościowych, głównie w postaci fosforanów. W fosforany bogate jest czerwone mięso (1600 mg/kg), produkty mleczne (ok. 900 mg/kg), ryby (4000 mg/kg), drób (2100 mg/kg), pieczywo i inne produkty zbożowe (ok. 900 mg/kg).

Piśmiennictwo:

Expert Group on Vitamins and Minerals 2003: Safe Upper Levels for Vitamins and Minerals
Patient.co.uk: Hypophosphataemia
Patient Medication: Phosphorus

Pytanie opublikowane w serwisie dla pacjentów "Medycyny Praktycznej"
http://dieta.mp.pl/lista/show.html?id=110955

Sunday, February 8, 2015

Dobry kalkulator diety

Czy odżwyki są szkoliwe? Pytanie od przerażonej rodziny.



Witam. Mój brat ma 18 lat i od jakiegoś czasu ćwiczy na siłowni, gra również w klubie piłkarskim, ma więc dużo ruchu. Ostatnio zauważyłam, że posiada dużą torbę proszku, są to odżywki, ma również jakieś tabletki i kreatynę. Rodzice strasznie się martwią tym, nie chcą żeby on to zażywał, twierdzą że jest to szkodliwe i może wpłynąć na jego zdrowie. Chciałabym poradzić się jakiś specjalistów, dlatego tu pisze. Chciałabym dowiedzieć się o tym jak najwięcej. Z góry dziękuję, Monika


Pani Moniko, wszystko zależy od tego co zawiera tajemnicza torba z proszkiem, jakie to są tabletki i skąd pochodzą. Być może wcale nie ma powodów do zmartwień? Być może są to zwykłe, popularne odżywki dla sportowców?

Tak nazywane suplementy diety, zwane tez odżywkami, są to dodatki uzupełniające naszą dietę o niezbędne dla zdrowia składniki pokarmowe, zwłaszcza witaminy i substancje mineralne. Są nawet specjalne suplementy dla dzieci w różnych postaciach: tabletek, kapsułek żelowych, granulatów do rozpuszczania, cukierków lub syropów. Suplementy przeznaczone dla dorosłych mogą zawierać także inne różnorodne substancje (kwasy omega 3, błonnik, aminokwasy, zioła itp.) mające na celu zapobieganie problemom zdrowotnym lub poprawę funkcjonowania organizmu np. zmniejszające uczucie zmęczenia czy przyśpieszające rozwój mięśni – to najczęstsza przyczyna (poza odchudzaniem) przyjmowania tej specjalistycznej żywności. Suplementy przeznaczone dla dorosłych są najczęściej przygotowywane w postaci skoncentrowanej jako tabletki, proszki, granulaty lub płyny.
Obrót handlowy suplementami diety jest w Polsce nadzorowany przez Głównego Inspektora Sanitarnego. W Polsce legalnie dostępne są tylko bezpieczne suplementy, gdyż prawo wymaga udowodnienia ich bezpieczeństwa przed wprowadzeniem do obrotu. W ulotce suplementu można sprawdzić, do jakich celów jest przeznaczony oraz jakie jest zalecane dawkowanie zależnie od wieku i masy ciała.

Podsumowując suplementy diety, do których zaliczamy odżywki i wspomnianą przez Panią kreatynę i liczne preparaty o złożonym składzie są rodzajem specjalistycznej żywności, podlegają nadzorowi przez Sanepid i są bezpieczne. Czy bardzo martwiła by się Pani, gdyby brat regularnie jadł lody czy batoniki? Może nie jest najzdrowsza dieta, ale na pewno nie jest trująca.  
Zupełnie inaczej przedstawia się sprawa nadużywania sterydów anabolicznych. Są to środki hormonalne, pochodne męskiego hormonu płciowego, testosteronu wpływające m.in. na rozwój masy mięśniowej. Jako substancje silnie działające mają też liczne działania niepożądane. Często pochodzą z nielegalnych źródeł i ich skład jest niepewny. Zwykle mają postać zastrzyków lub tabletek. Sterydy anaboliczne stanowią spore zagrożenie zdrowotne.

Pierwszą rzeczą, którą trzeba zrobić to szczerze porozmawiać z bratem. Dopóki nie wiadomo co faktycznie przyjmuje, nie można ocenić czy wspomniane środki stanowią zagrożenie dla jego zdrowia i jakie będą ewentualne następstwa zdrowotne ich przyjmowania. 

2.     Mayo clinic. Anabolic Steroids. http://www.mayoclinic.com/health/drug-information/DR602077
3.     Anabolic steroids.




6.     Office for Dietary Supplements. http://ods.od.nih.gov/
7.     FDA. Dietary Supplements. http://www.fda.gov/food/dietarysupplements/default.htm

Odpowiedź opublikowana została w serwisie "http://dieta.mp.pl/lista/show.html?id=74291Medycyny Praktycznej" 

Monday, February 2, 2015

Bóle piszczeli u biegaczy

Najczęstszą przyczyną bólów piszczeli u biegaczy są zmiany przeciążeniowe. Wśród biegaczy często występują schorzenia przeciążeniowe nóg takie jak: zespół przeciążeniowy podudzia (zespół napięcia przyśrodkowej strony piszczeli) czyli medial tibial stress syndrome – MTSS (shin splints), chonodromalacja rzepki, zapalenie rozcięgna podeszwowego i zapalenie ścięgna Achillesa.
Diagnostyka wymienionych problemów, poza badaniem lekarskim, zwykle wymaga wykonania badań obrazowych (RTG podudzi, rezonans magnetyczny). Badania z krwi niewiele wnoszą.
   Jeżeli ból występuje wzdłuż krawędzi kości piszczelowej w trakcie i po wysiłku, jego najbardziej prawdopodobną przyczyną jest zespół napięcia przyśrodkowej strony piszczeli. Zdjęcie RTG może wówczas uwidocznić zwapnienia okostnej. Chorobie sprzyja płaskostopie. W diagnostyce różnicowej należy uwzględnić zespół ciasnoty przedziałów powięziowych, guzy kości, zapalenie gęsiej stopki, złamania stresowe kości podudzia i neuropatie obwodowe. Leczeniem urazów z przeciążenia zajmują się specjaliści ortopedzi i lekarze sportowi.

Pełna odpowiedź na to pytanie została opublikowana na stronach Medycyny Praktycznej: